Case story: Is de aannemer aansprakelijk voor de door haar toegebrachte kabelschade?

In deze zaak stond centraal of de aannemer, bijgestaan door BAAK Juristen, aansprakelijk was voor de door haar toegebrachte kabelschade die ontstond bij rioleringswerkzaamheden. Benjamin Berghuis bespreekt het vonnis van de kantonrechter wees. 

Het opvallende in deze kwestie was dat KPN de kabel door de bouwput van de aannemer, boven op een aangelegde rioleringsbuis, had gelegd op het moment dat de werkzaamheden een paar dagen stil lagen vanwege calamiteiten op een andere locatie. Tijdens de uitvoer van de werkzaamheden in de bouwput werd deze kabel echter niet door de aannemer beschadigd, maar bij het egaliseren van de groenstrook naast de bouwput bij het afronden van de werkzaamheden. KPN was van mening dat de schade aan deze ondergrondse kabel voor rekening van Witteveen diende te komen. Een mening die de aannemer niet deelde.

De stellingen van KPN en de aannemer 

KPN stelde dat de aannemer geen geldige graafmelding had gedaan omdat er bij de melding een te klein polygoon (een geselecteerd gebied waar ondergrondse kabels en leidingen kunnen liggen) was opgegeven. Hierdoor was de kabel niet zichtbaar op de locatie waar deze is beschadigd. De aannemer heeft daarbij volgens KPN in strijd met de WION (Wet Informatie-uitwisseling Ondergrondse Netten) buiten het polygoon gewerkt. Ook stelde KPN dat de aannemer niet aan haar zorgvuldigheidsverplichting heeft voldaan doordat zij zich voorafgaand aan de graafwerkzaamheden niet op de hoogte heeft gesteld van de exacte ligging van de kabel door middel van het (handmatig) graven van proefsleuven. KPN stelde dat wanneer de aannemer haar zorgvuldigheidsverplichtingen was nagekomen, de schade niet was ontstaan.

Wat deze zaak complex maakte is dat de rechter, als uitzondering op de hoofdregel van art. 150 Rv, de zogenaamde “omkeringsregel” (HR 229 november 2002, NJ 2004, 304 en 305) van toepassing achtte. Deze luidt als volgt:

“indien door een als onrechtmatige daad aan te merken gedraging een risico ter zake van het ontstaan van de schade in het leven geroepen is en dit risico zich vervolgens verwezenlijkt, daarmee causaal verband tussen de gedraging en de aldus ontstane schade in beginsel is gegeven, tenzij degene die op grond van die gedraging wordt aangesproken bewijst – waarvoor in het kader van het hier te leveren tegenbewijs voldoende is: aannemelijk maakt – dat de bedoelde schade ook zonder die gedraging zou zijn ontstaan. “

Normaliter is de regel wie stelt moet bewijzen en had de bewijslast, van de stelling dat de aannemer aansprakelijk is voor de schade, op KPN gerust. Door deze omkeringsregel toe te passen diende niet KPN, maar de aannemer bewijs te leveren. De aannemer moest dus aantonen dat de schade, waarvoor KPN schadevergoeding vorderde, ook zou zijn ontstaan indien zij een groter polygoon had opgegeven en de kabel op de betreffende tekening had zien liggen.

Ter onderbouwing van haar standpunten heeft de aannemer aangevoerd dat zelfs als de kabel op de tekening zichtbaar zou zijn geweest, de kabel evenwel door haar geraakt zou zijn omdat deze op 10 cm diepte was gelegd in de groenstrook in plaats van een minimale diepte van 60 cm conform (onder andere) de NEN. De aannemer stelde eveneens dat zij niet was gehouden proefsleuven de graven omdat de werkzaamheden het egaliseren van de groenstrook betrof. Verder heeft de aannemer gesteld dat zij niet bedacht hoefde te zijn dat een kabel 10 cm onder het maaiveld zou liggen. Een dergelijke kabel had volgens de NEN 1738 en 1739 op een minimale diepte van 60 cm  moeten liggen, bij een grote afwijking had het op de weg van KPN gelegen om hiervoor te waarschuwen.

Het oordeel van de rechter 

De rechter oordeelde uiteindelijk dat alhoewel het tot de onderzoeksplicht van de aannemer c.q. grondroerder behoort om er voor te zorgen dat zij zeker weet wat exacte ligging van een kabel is, zowel horizontaal als verticaal, deze verplichting haar begrenzing heeft daar waar het bijzondere omstandigheden betreft waar zelfs een zorgvuldig handelende grondroerder geacht kan worden geen rekening mee te hoeven houden. Dit klemt temeer indien deze bijzondere omstandigheden wel bekend zijn bij de kabel- en leidingbeheerder. Door te volstaan met het invoeren van de nieuw gelegde kabel in het landelijk kabelregistratiesysteem, zonder daarnaast ook op enigerlei wijze de aannemer te informeren over het feit dat een deel van deze kabel, uit het zicht, maar binnen de bouwplaats, op slechts zo’n 10 cm diepte onder het maaiveld is gelegd heeft KPN haar informatieplicht geschonden.

De rechter is van oordeel dat de aannemer aannemelijk heeft gemaakt dat de schade aan de kabel ook zou zijn opgetreden als zij wel een juiste graafmelding had gedaan en wijst de vordering van KPN af.

Wordt u aansprakelijk gesteld voor schade en bent u het hier niet mee eens? 

BAAK Juristen kan u als ondernemer in diverse aansprakelijkheidskwesties bijstaan. Neem vrijblijvend contact op om te bespreken wat BAAK Juristen voor u kan betekenen.

Leave a Reply